Stałe aparaty ortodontyczne można podzielić ze względu na materiał, z jakiego zostały wykonane podstawowe elementy aparatu nazywane zamkami. Wyróżniamy:
- aparaty metalowe
- aparaty kosmetyczne (ceramiczne bądź kryształowe)
Oba rodzaje aparatów mają zarówno swoje wady i jak i zalety. Obecnie najczęściej spotykamy aparaty z metalowymi zamkami, gdyż cena takiego rozwiązania jest najniższa. Zaletą zamków metalowych jest ich trwałość oraz możliwość wielokrotnego przyklejania. W związku z tym aparaty ortodontyczne z zamkami metalowymi stosowane są w przypadku większości rodzajów leczenia - metalowe zamki są bardzo silne i mogą być stosowane do największych wad. Początkowo mogą podrażniać dziąsła, ale po kilku tygodniach, gdy policzki się uodpornią, nie są już problemem. Większość tradycyjnych metalowych aparatów wymaga elastycznej gumki zwanej ligaturą, która służy do podtrzymania łuków. Aparat z zamkami metalowymi można dodatkowo upiększyć wybierając kolorowe ligatury, czyniąc go wyjątkowym i estetycznym. Metalowe zamki mogą być srebrne lub złote. Złote wyglądają trochę jak biżuteria i są popularnym wyborem młodych kobiet.
Aparaty ortodontyczne z zamkami ceramicznymi bądź kryształowymi nazywane są aparatami kosmetycznymi (aparaty niewidoczne) ze względu na ich kolor zbliżony do koloru zęba. Ich dużą zaletą jest mniejsza widoczność - są mniej zauważalne z odległości lub na zdjęciach. Niektórzy uważają również, że są one bardziej wygodne niż metalowe i mniej drażnią dziąsła, co można uznać za kolejna ich zaletę. Do tego są silne i wytrzymałe - prawie tak trwałe jak metalowe. Aparaty ortodontyczne z takimi zamkami (aparaty kosmetyczne) są jednak dużo droższe niż wersje z zamkami metalowymi, a w przypadku ich uszkodzenia wymagają wymiany na nowy, co zwiększa koszt leczenia. Dodatkowo należy mieć świadomość, że zamkom kosmetycznym (zamkom niewidocznym) towarzyszą białe lub jasne ligatury, które bardzo szybko ulęgają przebarwieniom obniżając tym samym estetykę wyglądu. Ortodonta prowadzący zmienia je co miesiąc podczas wizyt kontrolnych, więc nie stanowi to dużego problemu.
Zagadnienia: → porównanie zamek kosmetyczny informacje, mocny zamek metalowy wybór a niewidoczny aparat na zęby kosmetyczny, przezroczysty aparat od ortodonty, który mocniejszy aparat kosmetyczny, przeciwskazania aparatu estetycznego

Ortodonta u mnie powiedział, że kosmetyczne aparaty ortodontyczne są mniej trwałe. Najważniejsze jednak to, że z kosmetycznym aparatem będziesz się leczyć dłużej. U mnie z przeźroczystym miałbym leczyć się o 3 miesiące więcej. Metalowy jest mocniejszy, bardziej i mocniej działa, dlatego ja wolałem założyć metalowy aparat ortodontyczny i szybciej go później ściągnąć.